Cách Bố Trí Loa Hội Trường Triệt Tiêu 100% Tiếng Hú Rít

Tiếng hú rít là cơn ác mộng tồi tệ nhất trong bất kỳ sự kiện hội trường nào. Nó không chỉ làm gián đoạn bài phát biểu, gây ức chế cho người nghe mà còn là "sát thủ" tàn phá màng loa Treble chỉ trong tích tắc.

Nhiều kỹ thuật viên khi gặp tình trạng này thường vội vàng đổ lỗi cho micro kém chất lượng, hoặc cố gắng vặn các nút chống hú trên Vang số (DSP) đến mức tiếng hát trở nên mỏng dính, nghẹt mũi. Tuy nhiên, dưới góc độ âm học sân khấu, 80% nguyên nhân gây hú rít đến từ việc bố trí vị trí loa sai nguyên tắc vật lý. Thiết bị xử lý điện tử chỉ giải quyết được 20% phần ngọn.

Bài viết dưới đây sẽ chỉ ra bản chất của vòng lặp Feedback và hướng dẫn bạn cách kê đặt, treo loa hội trường chuẩn thợ, giúp triệt tiêu triệt để tiếng hú rít ngay từ phần cứng.

1. Bản Chất Vật Lý Của Hiện Tượng Hú Rít 

Để xử lý hiện tượng hú rít, bạn phải hiểu rõ nguồn gốc của chúng. Tiếng hú rít sinh ra từ một vòng lặp âm thanh vô tận:

Micro thu giọng nói của đại biểu.

Tín hiệu truyền xuống amply/cục đẩy và phóng ra ngoài qua hệ thống Loa.

Loa lại vô tình phóng ngược âm thanh đó chui lại vào đầu Micro.

Âm thanh này tiếp tục được khuếch đại lên gấp nhiều lần. Vòng lặp này diễn ra trong một phần nghìn giây, tạo ra tiếng réo rít chói tai ở các dải tần số cao (Treble) hoặc tiếng ù rền ở dải tần số thấp (Bass).

Do đó, chìa khóa cốt lõi để chống hú là: Dùng mọi cách vật lý để âm thanh từ loa không thể chui lọt vào đầu thu của micro.

2. 3 Nguyên Tắc "Vàng" Đặt Vị Trí Và Góc Độ Khi Treo Loa

Quy tắc 1: Loa luôn phải đặt trước đường line của Micro

Đây là lỗi sơ đẳng nhưng lại xuất hiện ở 90% các hội trường tự lắp ráp. Nhiều người vì lý do thẩm mỹ đã treo cụm loa chính (Main PA) lùi sâu về phía sau bục sân khấu. Hậu quả là MC hoặc người phát biểu luôn đứng "trước mũi loa". Toàn bộ âm thanh phóng thẳng vào micro gây hú ngay lập tức.

Cách khắc phục: Hãy kẻ một đường thẳng tưởng tượng ngang qua mép ngoài cùng của sân khấu. Hệ thống loa chính bắt buộc phải được treo hoặc đặt bằng hoặc nhô về phía trước so với đường line này. Khi ca sĩ/đại biểu đứng trên bục, lưng của họ sẽ hướng về phía loa, giúp micro quay lưng lại với nguồn phát âm.

Quy tắc 2: Né "Góc phủ âm" khỏi khu vực sân khấu

Mỗi chiếc loa hội trường đều có một thông số gọi là Góc phủ âm (Coverage Angle), ví dụ 90° ngang x 60° dọc.

Cách khắc phục: Khi treo loa trên cao, bạn phải tính toán độ nghiêng sao cho luồng sóng âm quét thẳng xuống khu vực khán đài phía dưới. Tuyệt đối không treo loa nằm ngang song song với mặt đất, vì các dải âm sẽ đi quẩn trên trần nhà và một phần "tạt" ngược lại sân khấu gây nhiễu micro.

Quy tắc 3: Không nhét loa vào góc tường kín

Nhiều hội trường thích đẩy cặp loa Full cỡ lớn sát rịt vào hai góc tường (góc chữ V vuông góc) để tiết kiệm diện tích. Về mặt âm học, góc tường là điểm "cộng hưởng âm trầm" mạnh nhất. Nó sẽ cường điệu hóa dải tần thấp, tạo ra tiếng ù ù, rền rĩ kéo dài, khiến tiếng phát biểu bị đục và rất dễ gây hú dải Low.

Cách khắc phục: Kéo loa ra khỏi vách tường phía sau và vách tường bên cạnh tối thiểu từ 0.5 mét đến 1 mét để sóng âm có không gian thoát hơi.

3. Cách Đặt Loa Kiểm Âm Sân Khấu (Monitor) Cực Chuẩn

Loa Monitor là những chiếc loa vát góc nằm dưới sàn, chĩa ngược lên mặt ca sĩ để họ nghe được giọng của chính mình. Tuy nhiên, đây lại là "thủ phạm" gây hú rít lớn nhất vì nó chĩa thẳng vào người cầm micro.

Để triệt tiêu hú rít từ loa Monitor, bạn phải hiểu về "Điểm mù" của micro:

Nếu dùng Micro Cardioid: Điểm thu âm tốt nhất là đỉnh đầu mic, và điểm mù (không bắt âm) nằm ở góc 180 độ (ngay đuôi mic). Hãy đặt loa Monitor ngay thẳng trước mặt ca sĩ, chĩa thẳng vào đuôi micro.

Nếu dùng Micro Supercardioid: Điểm mù của loại mic này không nằm ở đuôi, mà nằm ở hai góc 126 độ so với đỉnh mic. Do đó, bạn tuyệt đối không đặt loa Monitor thẳng trước mặt, mà phải đặt 2 chiếc loa Monitor chéo sang hai bên ở góc khoảng 120 độ chĩa vào ca sĩ.

Chỉ cần đặt lệch góc loa Monitor vài chục độ sao cho sóng âm rơi đúng vào "điểm mù" của củ mic, hiện tượng hú rít sẽ giảm đi 90%.

4. Giải Quyết Dội Âm Tường Điểm

Trong nhiều hội trường dạng ống dài, dù bạn đã đặt loa chuẩn phía trên, nhưng âm thanh khi phóng đi sẽ đập vào bức tường phẳng nằm ở cuối hội trường, sau đó dội ngược trở lại sân khấu chui vào micro.

Giải pháp: Bức tường cuối hội trường (sau lưng khán giả) là nơi BẮT BUỘC phải dán vật liệu tiêu âm (mút trứng, gỗ tiêu âm đục lỗ, hoặc treo rèm nhung dày). Nó sẽ "hút" sạch các sóng âm thừa, triệt tiêu hoàn toàn đường về của âm thanh gây hú.

Giải pháp Delay: Nếu hội trường quá dài (trên 25m), đừng cố vặn to cặp loa chính. Hãy lắp thêm một cặp loa rải ở giữa hội trường. Cách này giúp âm thanh phân bố đều với mức âm lượng vừa phải, không cặp loa nào phải gồng mình hoạt động quá mức gây vỡ tiếng và réo rít.

Tổng Kết:

Chống hú rít cho dàn âm thanh hội trường không phải là "phép thuật" từ một chiếc máy đắt tiền, mà là nghệ thuật tính toán vật lý không gian. Việc tuân thủ nguyên tắc đặt loa trước micro, né điểm mù của loa Monitor và xử lý tiêu âm vách tường sẽ giúp bạn giải quyết triệt để 80% nguy cơ phản hồi âm. 20% còn lại, hãy để các thiết bị Vang số (DSP) cắt gọt các dải tần xấu.

Sẽ không có một sơ đồ kê đặt nào đúng cho mọi hội trường. Để sở hữu một hệ thống âm thanh biểu diễn chất lượng tuyệt đối, nói rõ chữ, hát nhẹ hơi và không tiếng hú rít, việc khảo sát đo đạc âm học bằng máy móc là yếu tố cực kỳ quan trọng.

Nếu cơ quan, doanh nghiệp của bạn đang cần thiết kế setup dàn âm thanh hội trường mới chuẩn chỉ từ A-Z, hãy liên hệ ngay với Bảo Châu Elec. Đội ngũ kỹ sư âm thanh của chúng tôi sẽ tư vấn, báo giá chi tiết, setup chất lượng.

>> Xem thêm: So sánh loa array và loa full - Loa nào dùng cho dàn âm thanh hội trường tốt hơn?